TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ CỦA NGƯỜI ĐẠI DIỆN THEO PHÁP LUẬT

Trong cấu trúc quản trị doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật giữ vai trò trung tâm, là “cầu nối pháp lý” giữa doanh nghiệp và bên ngoài. Luật Doanh nghiệp 2020 đã có những quy định rõ ràng, mang tính nền tảng về trách nhiệm của chủ thể này, đặc biệt nhấn mạnh đến nghĩa vụ trung thành, cẩn trọng và trách nhiệm cá nhân.

Bài viết dưới đây Khánh An sẽ phân tích chi tiết trách nhiệm pháp lý của người đại diện theo pháp luật theo Luật Doanh nghiệp 2020, giúp doanh nghiệp và cá nhân quản lý hạn chế rủi ro.

1. Cơ sở pháp lý

Luật Doanh nghiệp 2020, sửa đổi, bổ sung năm 2025

Bộ luật Dân sự 2015

Các văn bản hướng dẫn liên quan

2. Khái niệm người đại diện theo pháp luật

Căn cứ Điều 12 Luật Doanh nghiệp 2020, sửa đổi, bổ sung năm 2025

Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp là cá nhân đại diện cho doanh nghiệp thực hiện các quyền và nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch của doanh nghiệp, đại diện cho doanh nghiệp với tư cách người yêu cầu giải quyết việc dân sự, nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài, Tòa án và các quyền, nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật.

Tùy theo loại hình hoạt động và nhu cầu doanh nghiệp, mỗi doanh nghiệp khi thành lập phải bắt buộc phải có ít nhất một đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp mình. Doanh nghiệp có thể có một hoặc nhiều người đại diện theo pháp luật. Số lượng, chức danh, quyền và nghĩa vụ cụ thể của từng người đại diện được quy định trong Điều lệ công ty. Trường hợp Điều lệ không quy định rõ ràng việc phân chia quyền và nghĩa vụ, thì mỗi người đại diện đều có đầy đủ thẩm quyền đại diện cho doanh nghiệp trước bên thứ ba và phải chịu trách nhiệm liên đới nếu gây thiệt hại cho doanh nghiệp.

3. Trách nhiệm pháp lý của người đại diện theo pháp luật

3.1. Trách nhiệm của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp trong các giao dịch pháp lý

Theo Điều 13 Luật Doanh nghiệp 2020 (sửa đổi, bổ sung năm 2025) quy định về trách nhiệm của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp:

“1. Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp có trách nhiệm sau đây:

a) Thực hiện quyền và nghĩa vụ được giao một cách trung thực, cẩn trọng, tốt nhất nhằm bảo đảm lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp;

b) Trung thành với lợi ích của doanh nghiệp; không lạm dụng địa vị, chức vụ và sử dụng thông tin, bí quyết, cơ hội kinh doanh, tài sản khác của doanh nghiệp để tư lợi hoặc phục vụ lợi ích của tổ chức, cá nhân khác;

c) Thông báo kịp thời, đầy đủ, chính xác cho doanh nghiệp về doanh nghiệp mà mình, người có liên quan của mình làm chủ hoặc có cổ phần, phần vốn góp theo quy định của Luật này.

2. Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp chịu trách nhiệm cá nhân theo quy định của pháp luật đối với thiệt hại cho doanh nghiệp vi phạm trách nhiệm quy định tại khoản 1 Điều này.”

Theo đó, doanh nghiệp có thể vẫn chịu trách nhiệm bồi thường đối với bên thứ ba, nhưng người đại diện phải hoàn trả lại cho doanh nghiệp khoản thiệt hại phát sinh do lỗi của mình. Nếu có nhiều người đại diện theo pháp luật, việc xác định trách nhiệm sẽ căn cứ vào phạm vi quyền hạn, nghĩa vụ được giao và mức độ lỗi của từng người.

3.2. Trách nhiệm tuân thủ các quy định pháp luật

- Nghĩa vụ thuế: Người đại diện phải đảm bảo doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế đúng hạn và chính xác, bao gồm việc kê khai thuế, nộp thuế giá trị gia tăng (VAT), thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế cho nhân viên.

- Nghĩa vụ bảo vệ quyền lợi người lao động: Người đại diện phải đảm bảo rằng doanh nghiệp thực hiện đúng các quy định của pháp luật lao động, bao gồm việc ký hợp đồng lao động, trả lương đúng hạn, bảo vệ quyền lợi của người lao động về an toàn lao động, nghỉ phép, và các chế độ khác.

- Trách nhiệm trong quản lý tài chính và kế toán: Người đại diện theo pháp luật có trách nhiệm đảm bảo rằng các hoạt động tài chính của doanh nghiệp tuân thủ đúng quy định pháp luật, từ việc lập báo cáo tài chính, kiểm toán, đến việc nộp thuế đúng hạn.

- Trách nhiệm dân sự và hình sự:

+ Dân sự: Bồi thường thiệt hại nếu hành vi hoặc quyết định của người đại diện gây thiệt hại cho doanh nghiệp hoặc bên thứ ba.

+ Hình sự: Người đại diện có thể bị truy cứu trách nhiệm khi có hành vi phạm tội như trốn thuế, lừa đảo, gian lận tài chính, hoặc thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.

4. Giải pháp hạn chế rủi ro

Để giảm thiểu tối đa rủi ro pháp lý trong quá trình quản lý và điều hành doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật cần chủ động thiết lập các cơ chế kiểm soát và tuân thủ phù hợp.

- Xây dựng và quy định rõ ràng phạm vi quyền hạn, trách nhiệm của người đại diện theo pháp luật trong Điều lệ công ty, đặc biệt trong trường hợp doanh nghiệp có nhiều người đại diện nhằm tránh chồng chéo và phát sinh trách nhiệm liên đới.

- Thực hiện kiểm tra kỹ lưỡng trước khi ký kết hợp đồng, đảm bảo giao dịch đúng thẩm quyền, nội dung không tiềm ẩn rủi ro pháp lý và phù hợp với lợi ích của doanh nghiệp

- Chủ động kiểm soát các nghĩa vụ tài chính, kế toán và thuế của doanh nghiệp

- Thiết lập cơ chế ủy quyền minh bạch, hợp pháp với phạm vi và thời hạn cụ thể

- Lưu trữ đầy đủ hồ sơ, tài liệu, quyết định quản lý và các chứng cứ liên quan trong quá trình điều hành nhằm làm cơ sở chứng minh việc thực hiện đúng nghĩa vụ khi phát sinh tranh chấp hoặc kiểm tra.

- Thường xuyên cập nhật quy định pháp luật, nâng cao năng lực quản trị và ý thức tuân thủ; chủ động sử dụng dịch vụ tư vấn pháp lý trong các vấn đề phức tạp hoặc có rủi ro cao.

Trên đây là nội dung tư vấn của Chúng tôi. Nếu có bất kỳ vấn đề thắc mắc hay cần tư vấn hỗ trợ, Quý khách hàng vui lòng liên hệ trực tiếp với Công ty Luật Khánh An chúng tôi để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ thực hiện một cách nhanh gọn và hiệu quả.

Bài viết tham khảo: https://khanhanlaw.com/thay-doi-nguoi-dai-dien-theo-phap-luat-cua-doanh-nghiep-theo-quy-dinh-moi-nhat-nam-2025.html

UY TÍN – CHẤT LƯỢNG – HIỆU QUẢ CAO Là những giá trị chúng tôi mang tới cho các Quý Khách hàng. Đáp lại những giá trị đó là những phản hồi rất tích cực đã mang lại động lực cho Khánh An phát triển như ngày hôm nay.

Thông tin liên hệ:

CÔNG TY LUẬT TNHH KHÁNH AN BUSINESS LAW

Mobile: 097.652.9499

Địa chỉ: Toà nhà 88 Tô Vĩnh Diện, phường Khương Đình, Hà Nội.

Web: khanhanlaw.com

Email: Info@khanhanlaw.net

Rất hân hạnh được hợp tác cùng Quý khách!