Phân loại giấy phép xây dựng từ 01/7/2026 và điều kiện cấp phép đối với từng loại

Trong lĩnh vực xây dựng, giấy phép xây dựng là căn cứ pháp lý quan trọng giúp cơ quan quản lý nhà nước kiểm soát quá trình đầu tư, đảm bảo công trình được triển khai phù hợp với quy hoạch, thiết kế được phê duyệt và các yêu cầu về an toàn xây dựng. Tùy thuộc vào tính chất, quy mô, mục đích sử dụng và đặc điểm của từng công trình, pháp luật xây dựng quy định các loại giấy phép xây dựng khác nhau với những điều kiện cấp phép tương ứng.

Từ ngày 01/7/2026, các quy định mới về phân loại giấy phép xây dựng tiếp tục được áp dụng, đặt ra yêu cầu đối với chủ đầu tư, tổ chức và cá nhân trong việc xác định đúng loại giấy phép cần thực hiện trước khi khởi công công trình. Việc lựa chọn sai loại giấy phép hoặc chưa đáp ứng đầy đủ điều kiện cấp phép có thể dẫn đến nhiều hệ quả pháp lý như bị đình chỉ thi công, xử phạt vi phạm hành chính hoặc ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện dự án.

Vậy giấy phép xây dựng được phân loại như thế nào từ ngày 01/7/2026? Mỗi loại giấy phép cần đáp ứng những điều kiện gì để được cấp? Trong bài viết dưới đây, Công ty Luật TNHH Khánh An Business Law sẽ cung cấp những thông tin cập nhật về các loại giấy phép xây dựng và phân tích cụ thể điều kiện cấp phép đối với từng trường hợp, giúp chủ đầu tư và doanh nghiệp chủ động chuẩn bị hồ sơ, thực hiện thủ tục đúng quy định pháp luật.

Từ ngày 01/7/2026, giấy phép xây dựng gồm những loại nào theo Luật Xây dựng 2025?

Giấy phép xây dựng là văn bản pháp lý do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho chủ đầu tư, cho phép thực hiện các hoạt động như xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo hoặc di dời công trình theo đúng quy định pháp luật.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 43 Luật Xây dựng năm 2025, kể từ ngày 01/7/2026, giấy phép xây dựng được phân thành 03 loại, bao gồm:

• Giấy phép xây dựng mới;
• Giấy phép sửa chữa, cải tạo, di dời công trình;
• Giấy phép xây dựng có thời hạn.

Như vậy, Luật Xây dựng 2025 đã có sự điều chỉnh trong cách phân loại giấy phép xây dựng nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính và thống nhất cách quản lý đối với các hoạt động xây dựng.

So sánh với quy định trước đây về các loại giấy phép xây dựng

Trước khi Luật Xây dựng 2025 có hiệu lực, khoản 3 Điều 89 Luật Xây dựng 2014 (được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 30 Điều 1 Luật Xây dựng sửa đổi 2020) quy định giấy phép xây dựng bao gồm 04 loại, cụ thể:

• Giấy phép xây dựng mới;
• Giấy phép sửa chữa, cải tạo;
• Giấy phép di dời công trình;
• Giấy phép xây dựng có thời hạn.

Tuy nhiên, quy định này sẽ hết hiệu lực kể từ ngày 01/7/2026 khi Luật Xây dựng 2025 chính thức được áp dụng.

Điểm mới trong quy định của Luật Xây dựng 2025

So với Luật Xây dựng 2014 (sửa đổi, bổ sung năm 2020), Luật Xây dựng 2025 đã thực hiện việc gộp giấy phép sửa chữa, cải tạo và giấy phép di dời công trình thành một nhóm giấy phép chung, gọi là:

Giấy phép sửa chữa, cải tạo, di dời công trình.

Do đó, từ ngày 01/7/2026, chủ đầu tư khi thực hiện hoạt động xây dựng sẽ căn cứ vào 03 loại giấy phép nêu trên để xác định loại giấy phép cần thực hiện theo quy định.

Lưu ý: Luật Xây dựng 2025 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026. Tuy nhiên, một số quy định tại khoản 2, khoản 3 Điều 43, Điều 71 và các khoản 3, 4, 5 Điều 95 của Luật này sẽ được áp dụng từ ngày 01/01/2026 theo quy định chuyển tiếp của pháp luật.

Điều kiện cấp giấy phép xây dựng đối với các loại giấy phép từ ngày 01/7/2026

Theo quy định tại Điều 44 Luật Xây dựng năm 2025, kể từ ngày 01/7/2026, việc cấp giấy phép xây dựng đối với các loại giấy phép quy định tại khoản 1 Điều 43 Luật này sẽ được thực hiện khi công trình đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định pháp luật.

Cụ thể, các điều kiện để được cấp giấy phép xây dựng bao gồm:

1. Phù hợp với mục đích sử dụng đất

Công trình đề nghị cấp giấy phép xây dựng phải phù hợp với mục đích sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai. Đây là cơ sở quan trọng nhằm bảo đảm việc xây dựng được triển khai đúng định hướng sử dụng đất và tránh tình trạng xây dựng sai mục đích.

2. Phù hợp với quy hoạch, kiến trúc và định hướng phát triển khu vực

Công trình phải phù hợp với một trong các căn cứ quản lý quy hoạch, bao gồm:

• Quy hoạch đô thị và nông thôn;
• Thiết kế đô thị riêng theo quy định của pháp luật về quy hoạch đô thị và nông thôn;
• Quy chế quản lý kiến trúc theo pháp luật về kiến trúc;
• Quy hoạch chi tiết ngành khác theo quy định của pháp luật về quy hoạch.

Tuy nhiên, điều kiện về sự phù hợp với quy hoạch nêu trên không áp dụng đối với trường hợp đề nghị cấp giấy phép xây dựng có thời hạn.

3. Bảo đảm yêu cầu về an toàn công trình và các điều kiện kỹ thuật

Thiết kế xây dựng phải đáp ứng các yêu cầu gồm:

• Bảo đảm an toàn cho bản thân công trình và các công trình lân cận;
• Tuân thủ đầy đủ quy định về bảo vệ môi trường;
• Đáp ứng yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy;
• Bảo đảm khả năng kết nối với hệ thống hạ tầng kỹ thuật của khu vực.

Điều kiện riêng đối với giấy phép xây dựng có thời hạn

Đối với giấy phép xây dựng có thời hạn, Điều 44 Luật Xây dựng 2025 quy định loại giấy phép này được cấp cho công trình thuộc khu vực:

• Đã có quy hoạch theo quy định của pháp luật về quy hoạch đô thị và nông thôn hoặc quy hoạch chi tiết ngành khác;
• Quy hoạch đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt và công bố;
• Tuy nhiên, quy hoạch chưa được triển khai thực hiện;
• Chưa có quyết định thu hồi đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Như vậy, từ ngày 01/7/2026, để được cấp giấy phép xây dựng, chủ đầu tư cần bảo đảm công trình đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về mục đích sử dụng đất, sự phù hợp với quy hoạch, an toàn xây dựng, bảo vệ môi trường, phòng cháy chữa cháy và khả năng kết nối hạ tầng kỹ thuật. Đồng thời, đối với giấy phép xây dựng có thời hạn, công trình còn phải đáp ứng các điều kiện riêng theo quy định tại khoản 2 Điều 44 Luật Xây dựng 2025.

Quyền và trách nhiệm của tổ chức, cá nhân đề nghị cấp giấy phép xây dựng

Khi thực hiện thủ tục đề nghị cấp giấy phép xây dựng, tổ chức, cá nhân không chỉ được pháp luật bảo đảm một số quyền nhất định mà còn phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ nhằm bảo đảm quá trình cấp phép và triển khai xây dựng diễn ra đúng quy định.

Căn cứ Điều 46 Luật Xây dựng năm 2025, quyền và trách nhiệm của tổ chức, cá nhân đề nghị cấp giấy phép xây dựng được quy định cụ thể như sau:

1. Quyền của tổ chức, cá nhân đề nghị cấp giấy phép xây dựng

Tổ chức, cá nhân có nhu cầu xin cấp giấy phép xây dựng được thực hiện các quyền sau:

Được yêu cầu hướng dẫn, giải thích về thủ tục cấp phép

Tổ chức, cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng hướng dẫn, giải thích các quy định pháp luật liên quan và bảo đảm việc tiếp nhận, giải quyết hồ sơ được thực hiện đúng trình tự, thủ tục.

Được khiếu nại, khởi kiện, tố cáo hành vi vi phạm

Trong trường hợp phát hiện tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm pháp luật trong quá trình cấp giấy phép xây dựng, tổ chức, cá nhân đề nghị cấp phép có quyền thực hiện việc khiếu nại, khởi kiện hoặc tố cáo theo quy định pháp luật để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Được tiến hành khởi công xây dựng theo quy định

Sau khi đáp ứng đầy đủ điều kiện và được cấp giấy phép xây dựng theo quy định, tổ chức, cá nhân có quyền tổ chức khởi công công trình theo đúng quy định của Luật Xây dựng năm 2025.

2. Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân đề nghị cấp giấy phép xây dựng

Bên cạnh các quyền được hưởng, tổ chức, cá nhân đề nghị cấp giấy phép xây dựng phải thực hiện các trách nhiệm sau:

Chuẩn bị và chịu trách nhiệm về hồ sơ đề nghị cấp phép

Tổ chức, cá nhân phải lập, nộp đầy đủ hồ sơ theo yêu cầu và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của toàn bộ thông tin, tài liệu đã cung cấp trong hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xây dựng.

Bảo đảm quyền sử dụng đất, quyền sở hữu công trình

Người đề nghị cấp phép phải bảo đảm tính hợp pháp về quyền sử dụng đất, quyền sở hữu công trình trên đất đối với nội dung đề nghị cấp giấy phép xây dựng.

Thực hiện nghĩa vụ tài chính

Tổ chức, cá nhân có trách nhiệm nộp đầy đủ lệ phí cấp giấy phép xây dựng theo mức thu và quy định của pháp luật hiện hành.

Thông báo khởi công xây dựng

Trước khi triển khai xây dựng công trình, tổ chức, cá nhân phải thực hiện thủ tục thông báo khởi công theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 48 Luật Xây dựng năm 2025.

Thi công đúng nội dung giấy phép được cấp

Sau khi được cấp giấy phép xây dựng, tổ chức, cá nhân phải tổ chức thi công đúng với các nội dung được ghi nhận trong giấy phép, bao gồm phạm vi, quy mô, thiết kế và các yêu cầu có liên quan.

Như vậy, Luật Xây dựng năm 2025 đã quy định rõ sự cân bằng giữa quyền được bảo vệ của tổ chức, cá nhân khi thực hiện thủ tục xin cấp giấy phép xây dựng và trách nhiệm phải tuân thủ trong suốt quá trình từ chuẩn bị hồ sơ đến triển khai thi công công trình.

KẾT LUẬN

Việc nắm rõ cách phân loại giấy phép xây dựng từ ngày 01/7/2026 và các điều kiện cấp phép tương ứng với từng loại là yếu tố quan trọng giúp chủ đầu tư, doanh nghiệp và các tổ chức liên quan hạn chế rủi ro pháp lý trong quá trình triển khai công trình. Mỗi loại giấy phép xây dựng có phạm vi áp dụng, yêu cầu hồ sơ và điều kiện riêng, do đó việc xác định đúng loại giấy phép ngay từ đầu sẽ giúp quá trình xin cấp phép diễn ra thuận lợi, tiết kiệm thời gian và chi phí.

Bên cạnh việc tuân thủ các quy định về giấy phép xây dựng, chủ đầu tư cũng cần thường xuyên cập nhật các thay đổi của pháp luật để đảm bảo công trình được triển khai đúng trình tự, đáp ứng yêu cầu về quy hoạch, kỹ thuật và quản lý xây dựng.

Nếu doanh nghiệp, tổ chức hoặc cá nhân gặp khó khăn trong quá trình xác định loại giấy phép xây dựng cần xin cấp, chuẩn bị hồ sơ hoặc thực hiện thủ tục với cơ quan có thẩm quyền, Công ty Luật TNHH Khánh An Business Law sẵn sàng cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý chuyên sâu, hỗ trợ giải quyết các vấn đề liên quan đến giấy phép xây dựng một cách nhanh chóng, chính xác và hiệu quả.

Trong quá trình triển khai các dự án xây dựng, Giấy phép xây dựng là một trong những thủ tục pháp lý quan trọng mà chủ đầu tư, tổ chức, cá nhân cần thực hiện trước khi tiến hành khởi công công trình theo quy định. Tuy nhiên, việc xác định công trình có thuộc trường hợp phải xin phép hay không, chuẩn bị hồ sơ đúng yêu cầu và thực hiện thủ tục với cơ quan có thẩm quyền có thể gây nhiều khó khăn nếu không nắm rõ các quy định pháp luật hiện hành.

Với đội ngũ luật sư và chuyên gia pháp lý giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực xây dựng, Công ty Luật TNHH Khánh An Business Law cung cấp dịch vụ xin Giấy phép xây dựng chuyên nghiệp, nhanh chóng và toàn diện, hỗ trợ khách hàng hoàn thiện thủ tục pháp lý một cách thuận lợi. Chúng tôi tư vấn cụ thể về điều kiện cấp phép, kiểm tra tính pháp lý của hồ sơ, hỗ trợ chuẩn bị các tài liệu cần thiết, đại diện khách hàng làm việc với cơ quan nhà nước có thẩm quyền và theo dõi tiến trình xử lý hồ sơ cho đến khi được cấp giấy phép.

Với phương châm lấy sự an toàn pháp lý của khách hàng làm trọng tâm, Khánh An Business Law cam kết cung cấp giải pháp phù hợp, giúp khách hàng tiết kiệm thời gian, hạn chế rủi ro và đảm bảo quá trình triển khai xây dựng được thực hiện đúng quy định pháp luật. Dịch vụ của chúng tôi là lựa chọn tin cậy cho cá nhân, doanh nghiệp và nhà đầu tư có nhu cầu thực hiện các thủ tục liên quan đến giấy phép xây dựng tại Việt Nam.

Giá trị cốt lõi của Khánh An

Chúng tôi luôn hướng tới 3 giá trị cốt lõi: UY TÍN – CHẤT LƯỢNG – HIỆU QUẢ CAO. Những giá trị này không chỉ là kim chỉ nam trong hoạt động của chúng tôi mà còn là động lực để chúng tôi không ngừng phát triển. Chúng tôi tự hào khi nhận được những phản hồi tích cực từ Quý Khách hàng, điều này khẳng định chất lượng dịch vụ mà chúng tôi cung cấp.

Khánh An sẽ tiếp tục nỗ lực hết mình để mang đến dịch vụ luật tốt nhất, đồng hành cùng sự phát triển bền vững của Quý Khách hàng.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

CÔNG TY LUẬT TNHH KHÁNH AN BUSINESS LAW

Address: 88 To Vinh Dien, Khuong Dinh, Ha Noi

Hotline: 097.652.9499 

Web: Khanhanlaw.com

Email: Info@khanhanlaw.net

Rất hân hạnh được hợp tác cùng Quý khách!